A. খালী ঠাই পূৰণ কৰা (Fill in the Blanks)
১. জাৰবেৰা (Gerbera) হ’ল ______________ ৰ থলুৱা উদ্ভিদ।
উত্তৰ: দক্ষিণ আফ্ৰিকা প্ৰজাতন্ত্ৰ (Republic of South Africa)
২. জাৰবেৰা অংগজ প্ৰৱৰ্ধন (vegetatively propagated) ৰ বাবে ______________ আৰু ______________ ব্যৱহাৰ কৰা হয়।উত্তৰ: জোপোহাৰ বিভাজন (division of clumps) আৰু ডাল কাটি (cuttings)
(টোকা: ইয়াত suckers বা micropropagation ও হ’ব পাৰে)
৩. বেছিভাগ ক্ৰান্তীয় আৰু উপ-ক্ৰান্তীয় অঞ্চলত জাৰবেৰা ৰোপণৰ উপযুক্ত সময় হ’ল ______________।
উত্তৰ: অক্টোবৰ (October)
৪. জাৰবেৰা ৰোপণৰ ______________ দিনৰ পিছত প্ৰথম ফুল ফুলে।
উত্তৰ: ৫০–৭০ (50–70)
৫. বছৰি প্ৰতি বৰ্গ মিটাৰত প্ৰায় ______________ টা জাৰবেৰা ফুল উৎপাদন বা সংগ্ৰহ কৰা হয়।
উত্তৰ: ১৫০–২৫০ (150–250)
B. বহুবিকল্পী প্ৰশ্ন (Multiple Choice Questions)
১. মাটি প্ৰস্তুত কৰাৰ সময়ত পাতল বালিচহীয়া মাটিত প্ৰতি হেক্টৰত ______________ গোবৰ সাৰ (Farmyard manure) প্ৰয়োগ কৰিব লাগে।
(a) ৭৫০ কুইণ্টল (750 quintals)
(b) ১০০০ কুইণ্টল (1000 quintals)
(c) ১৫০০ কুইণ্টল (1500 quintals)
(d) ২০০০ কুইণ্টল (2000 quintals)
উত্তৰ: (a) ৭৫০ কুইণ্টল
২. এটা সম্পূৰ্ণভাৱে বৃদ্ধি পোৱা জাৰবেৰা গছৰ বাবে দৈনিক ______________ পানীৰ প্ৰয়োজন হয়।
(a) ৪০০-৫০০ মিলি (400–500 ml)
(b) ৪৫০-৬০০ মিলি (450–600 ml)
(c) ৫NT-৭৬০ মিলি (550–760 ml)
(d) ৫০০-৭০০ মিলি (500–700 ml)
উত্তৰ: (d) ৫০০-৭০০ মিলি
৩. পানী নিষ্কাশন ব্যৱস্থা উন্নত কৰিবলৈ জাৰবেৰা গছবোৰ ______________ চেণ্টিমিটাৰ ওখ ভেটিত (raised beds) ৰোপণ কৰা হয়।
(a) ১০ ৰ পৰা ১৫ (10 to 15)
(b) ১২ ৰ পৰা ২২ (12 to 22)
(c) ১৫ ৰ পৰা ২০ (15 to 20)
(d) ১৫ ৰ পৰা ২৫ (15 to 25)
উত্তৰ: (c) ১৫ ৰ পৰা ২০
C. Subjective Questions:
১. জাৰবেৰাৰ ব্যৱসায়িক প্ৰৱৰ্ধনৰ পদ্ধতিটো লিখা। (Write the procedure of commercial propagation of Gerbera.)
উত্তৰ:ব্যৱসায়িকভাৱে লাভৱান হ’বলৈ আৰু একে মানদণ্ডৰ ৰোগমুক্ত পুলি পাবলৈ জাৰবেৰা প্ৰধানকৈ অংগজ প্ৰৱৰ্ধন (Vegetative propagation) আৰু আজিকালি বহুলভাৱে কলা কৰ্ষণ (Tissue culture) পদ্ধতিৰে বংশবিস্তাৰ কৰা হয়।
জোপোহাৰ বিভাজন (Division of clumps): এই পদ্ধতিত পুৰণি সুস্থ গছৰ জোপোহাবোৰ মাটিৰ পৰা তুলি সৰু সৰু ভাগত বিভক্ত কৰা হয়। প্ৰতিটো ভাগত এটা সক্ৰিয় বৃদ্ধি হ’বলগা কেন্দ্ৰীয় অংশ (central growing point) আৰু পাত থকাটো প্ৰয়োজন। ৰোপণৰ আগতে পাতবোৰ অলপ কাটি চুটি কৰি লোৱা হয় আৰু সমগ্ৰ অংশটো ০.২% ক্যাপ্টান (captan) ভেঁকুৰনাশক ঔষধত শোধন কৰি লোৱা হয়। পাহাৰীয়া অঞ্চলত ইয়াক ছেপ্টেম্বৰৰ আৰম্ভণিতে আৰু ভৈয়ামত জুন-জুলাই মাহত ৰোপণ কৰা হয়।
কলা কৰ্ষণ (Tissue culture): বৰ্তমান সময়ত উন্নত জাতৰ জাৰবেৰা অতি কম সময়ত আৰু বিপুল পৰিমাণে উৎপাদন কৰিবলৈ কলা কৰ্ষণ পদ্ধতি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়। ইয়াৰ বাবে গছৰ আগ (shoot tips), ফুলৰ কলি (floral buds), কেপিটুলাম (capitulum), পাত বা পাটৰ ঠাৰি (petioles) আদি ব্যৱহাৰ কৰি ‘MS medium’ ত প্ৰয়োজনীয় হৰমন বা বৃদ্ধি কাৰক পদাৰ্থ যোগ দি পৰীক্ষাগাৰত পুলি তৈয়াৰ কৰা হয়।
২. জাৰবেৰা খেতিৰ বাবে ভেটি বা বিছনাখন কেনেকৈ প্ৰস্তুত কৰা হয়? (How is the bed prepared for Gerbera planting?)
উত্তৰ:জাৰবেৰা খেতিৰ বাবে মাটি আৰু ভেটি প্ৰস্তুত কৰা পদ্ধতিটো তলত দিয়া ধৰণৰ:
মাটি চহোৱা আৰু শোধন: প্ৰথমতে মাতিডোখৰ দকৈ হাল বাই বা খন্দা মেলি ঢিলা আৰু মিহি (pulverised) কৰি ল’ব লাগে। মাটিৰ তলত থকা পুৰণি ঘাঁহৰ শিপা, কাঠ, শিল বা প্লাষ্টিকৰ টুকুৰা আদি সম্পূৰ্ণৰূপে আঁতৰাব লাগে। মাটিত থকা অপকাৰী ভেঁকুৰ (যেনে Phytophthora) নষ্ট কৰিবলৈ ক’লা পলিথিন কাগজেৰে মাতিডোখৰ ৬-৮ সপ্তাহ ঢাকি ৰাখি সূৰ্যৰ উত্তাপৰ দ্বাৰা শোধন (Solarization) কৰিব লাগে অথবা ২% ফৰ্মালিন (formalin) ব্যৱহাৰ কৰি মাটিখিনিক বীজাণুমুক্ত কৰিব লাগে।
ভেটি বা বিছনা তৈয়াৰ (Raised Beds): পানী জমা হৈ থকা প্ৰতিৰোধ কৰিবলৈ আৰু ভাল পানী নিষ্কাশনৰ বাবে মাটিৰ পৰা ১৫–২০ চেণ্টিমিটাৰ ওখ ভেটি (raised beds) তৈয়াৰ কৰিব লাগে।
ভেটিৰ জোখ: প্ৰয়োজন অনুসৰি ভেটিবোৰৰ প্ৰস্থ (width) ১.২ ৰ পৰা ১.৬ মিটাৰ ৰাখিব লাগে আৰু দৈৰ্ঘ্য নিজৰ সুবিধা অনুযায়ী কৰিব পাৰি। দুখন ভেটিৰ মাজত খোজ কঢ়া, জলসিঞ্চন আৰু নিৰণি আদি কাম কৰিবলৈ ৪০ চেণ্টিমিটাৰ খালী ঠাই ৰাখিব লাগে।
৩. জাৰবেৰা ফুলৰ ‘বেণ্ট নেক’ বা ডিঙি ভাঁজ হোৱা সমস্যাটো কি? (What is the bent neck in Gerbera?)
উত্তৰ:’বেণ্ট নেক’ (Bent neck) হ’ল জাৰবেৰা ফুল কাটি সংগ্ৰহ কৰাৰ পিছত দেখা দিয়া এটা প্ৰধান শাৰীৰিক সমস্যা বা বিকাৰ (physiological disorder)।
লক্ষণ: ইয়াত ফুলৰ ঠাৰিডালৰ ওপৰৰ অংশটো (ফুলটোৰ ঠিক তলৰ অংশ) দুৰ্বল হৈ পৰে আৰু ফুলৰ পাপৰিবোৰ সম্পূৰ্ণৰূপে মেল খাই উঠাৰ আগতেই ফুলৰ মূৰটো তললৈ হালি পৰে বা ভাঙি যায়।
কাৰণ: ফুলৰ ঠাৰিডালৰ ভিতৰত পানী চলাচল কৰা নলীকা বা কলাসমূহ (vessel blockage) বেক্টেৰিয়া বা অণুজীৱৰ বৃদ্ধিৰ বাবে বন্ধ হৈ পৰিলে গছে প্ৰয়োজনীয় পানী শোষণ কৰিব নোৱাৰে। ইয়াৰ উপৰিও ফুলবোৰ যদি অপৈণত অৱস্থাত কটা হয়, ঠাৰিৰ ভিতৰভাগ ফোঁপোলা হ’লে অথবা পৰিবহনৰ সময়ত পানীৰ অভাৱ হ’লে এই ‘বেণ্ট নেক’ সমস্যাটো দেখা যায়।
প্ৰতিকাৰ: ইয়াৰ পৰা হাত সাৰিবলৈ ফুল কাটি উঠাৰ পিছতেই তাক ৪৩° চেণ্টিগ্ৰেড গৰম পানী বা ১০০০ ppm চিলভাৰ নাইট্ৰেট (silver nitrate) যুক্ত দ্ৰৱণত শোধন (Pulse treatment) কৰিব লাগে।
Leave a Reply