Class_10/Unit_5//Session_2

A. খালী ঠাই পূৰ কৰা।

1. সৰহসংখ্যক উৎপাদিত সামগ্ৰী _____ আৰু _____ মাধ্যমৰ (channel) জৰিয়তে বজাৰত বিক্ৰী কৰা হয়।

উত্তৰ: 1 আৰু 2

2. যিটো আৰ্হি বা মডেলে কোনো সামগ্ৰীৰ মূল্য আৰু পৰিমাণ নিৰ্ধাৰণ কৰে, তাক _____ মডেল বোলা হয়।

উত্তৰ: চাহিদা আৰু যোগান (Demand and supply)

3. APEDA-ৰ সম্পূৰ্ণ ৰূপটো হ’ল _____।

উত্তৰ: Agricultural and Processed Food Products Export Development Authority (কৃষি আৰু প্ৰক্ৰিয়াকৃত খাদ্য সামগ্ৰী ৰপ্তানি উন্নয়ন কৰ্তৃপক্ষ)

4. বজাৰ তথ্য ব্যৱস্থাক (Marketing information system) _____ বুলিও জনা যায়।

উত্তৰ: Market Intelligence System (বজাৰ বুদ্ধিমত্তা প্ৰণালী বা MIS)

5. NAFED প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল _____ তাৰিখে।

উত্তৰ: ২ অক্টোবৰ, ১৯৫৮ (October 2, 1958)

B. Multiple Choice Questions (বহু-বিকল্পী প্ৰশ্ন – MCQ)

১. শাক-পাচলিৰ বিপণনত প্ৰধানকৈ কেইটা মাধ্যম (channels) প্ৰচলিত? (How many channels are predominant in vegetable marketing?)

(a) ১

(b) ২

(c) ৩

(d) ৪

উত্তৰ: (d) ৪ 

২. APEDA কেতিয়া প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল? (APEDA was established in)

(a) ১৯৮৬

(b) ১৯৯৬

(c) ২০০২

(d) ২০০৫

উত্তৰ: (a) ১৯৮৬ 

৩. বজাৰ তথ্য সংগ্ৰহৰ উৎস কি? (The collection source of marketing information is)

(a) বাতৰি কাকত (Newspaper)

(b) আলোচনী (Magazines)

(c) চৰকাৰী সংস্থা বা বিশেষজ্ঞ (Government agencies or experts)

(d) ওপৰৰ আটাইবোৰ (All of the above)

উত্তৰ: (d) ওপৰৰ আটাইবোৰ (All of the above)  

৪. বাল্ব আৰু টিউবাৰ (Bulb and tuber crops) শস্য সাধাৰণতে কিহৰ দ্বাৰা পৰিবহণ কৰা হয়? (Bulb and tuber crops are generally transported)

(a) বিমানৰ দ্বাৰা (by air)

(b) জাহাজৰ দ্বাৰা (by ship)

(c) ৰে’লৰ দ্বাৰা (by rail)

(d) ওপৰৰ এটাও নহয় (None of the above)

উত্তৰ: (b) জাহাজৰ দ্বাৰা (by ship)  

C. Subjective Questions (বিষয়ভিত্তিক প্ৰশ্ন-উত্তৰ)

১. শাক-পাচলিৰ বিপণন ব্যৱস্থা কি? (What is the marketing system of vegetable crops?)

উত্তৰ: শাক-পাচলি উৎপাদনস্থলীৰ পৰা গ্ৰাহকৰ ওচৰলৈ পোৱালৈকে সংগ্ৰহ, মজুতকৰণ, পৰিবহণ আৰু বিক্ৰীৰ সম্পূৰ্ণ শৃংখলটোক শাক-পাচলিৰ বিপণন ব্যৱস্থা বোলে। ইয়াত সাধাৰণতে মধ্যভোগী যেনে কমিছন এজেণ্ট, পাইকাৰী ব্যৱসায়ী আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ী জড়িত হৈ থাকে। 

শাক-পাচলি সোনকালে পচি যোৱা (highly perishable), বতৰ অনুসৰি উৎপাদন হোৱা আৰু আকাৰত ডাঙৰ বা গধুৰ (bulky) হোৱাৰ বাবে ইয়াৰ বিপণন ব্যৱস্থাত কেইবাটাও প্ৰত্যাহ্বান থাকে। এই ব্যৱস্থাত উৎপাদনকাৰী আৰু উপভোক্তাৰ মাজত বিভিন্ন মাধ্যমসমূহ (Channels) কাৰ্য্যকৰী হৈ থাকে। 

বজাৰত সৰহভাগ শাক-পাচলি প্ৰথম আৰু দ্বিতীয় মাধ্যমৰ জৰিয়তেই লেনদেন হয়। অৱশ্যে মধ্যভোগীৰ আধিপত্য বেছি হোৱাৰ ফলত কৃষকে উপযুক্ত মূল্য নাপায় আৰু উপভোক্তাই অধিক মূল্য ভৰিবলগীয়া হয়। 

২. বজাৰত মূল্যৰ তাৰতম্য (হ্ৰাস-বৃদ্ধি) হোৱাৰ কাৰণবোৰ কি কি? (What are the reasons for price fluctuation in the market?)

উত্তৰ:  বজাৰত মূল্যৰ তাৰতম্য (হ্ৰাস-বৃদ্ধি) হোৱাৰ কাৰণবোৰ হ’ল

1. চাহিদা আৰু যোগানৰ ভাৰসাম্যহীনতা।  

2. বতৰৰ পৰিৱৰ্তন (যেনে— খৰাং, অতিবৃষ্টি বা শীতৰ প্ৰভাৱ)।  

3. সঠিক সংৰক্ষণ আৰু শীতলীভৱন ব্যৱস্থাৰ অভাব।  

4. উৎপাদন আৰু পৰিবহণ খৰচ বৃদ্ধি পোৱা।  

5. বজাৰত তথ্যৰ অভাৱ আৰু মধ্যভোগীৰ প্ৰভাৱ। 

৩. উপযুক্ত উদাহৰণসহ চাহিদাৰ সংজ্ঞা দিয়া। (Define demand with a suitable example.)

উত্তৰ: কোনো নিৰ্দিষ্ট সময়ত আৰু নিৰ্দিষ্ট মূল্যত ক্ৰেতাই কিনিবলৈ ইচ্ছুক আৰু সক্ষম হোৱা কোনো সামগ্ৰীৰ মুঠ পৰিমাণক চাহিদা (Demand) বোলা হয়।

উদাহৰণ: যদি বজাৰত আলুৰ প্ৰতি কিলোৰ দাম ২০ টকা হয়, তেন্তে এজন গ্ৰাহকে সপ্তাহত ৫ কিলো আলু ক্ৰয় কৰিব বিচাৰিলে, সেয়াই হ’ল সেই মূল্যত আলুৰ প্ৰতি থকা চাহিদা। চাহিদাৰ সূত্ৰ অনুসৰি, সামগ্ৰীৰ দাম বাঢ়িলে সাধাৰণতে চাহিদা হ্ৰাস পায়। 

৪. উপযুক্ত উদাহৰণসহ যোগানৰ সংজ্ঞা দিয়া। (Define supply with a suitable example.)

উত্তৰ: কোনো নিৰ্দিষ্ট সময়ত আৰু নিৰ্দিষ্ট মূল্যত বিক্ৰেতা বা উৎপাদকে বজাৰত বিক্ৰীৰ বাবে আগবঢ়াব পৰা সামগ্ৰীৰ মুঠ পৰিমাণক যোগান (Supply) বোলা হয়।

উদাহৰণ: যদি বজাৰত বিলাহীৰ দাম বৃদ্ধি পায়, কৃষক বা ব্যৱসায়ীসকলে অধিক লাভৰ আশাত বজাৰলৈ অধিক পৰিমাণৰ বিলাহী বিক্ৰীৰ বাবে আনে। যোগানৰ সূত্ৰ অনুসৰি, সামগ্ৰীৰ মূল্য বাঢ়িলে যোগানৰ পৰিমাণো বৃদ্ধি পায়। 

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Scroll to Top