A. খালী ঠাই পূৰ কৰা।
প্ৰশ্ন: কাট ফ্লাৱাৰ (cut flower) ব্যৱসায় আৰু বাগিচাৰ সৌন্দৰ্য্য বৰ্ধনৰ বাবে খেতি কৰা অন্যতম প্ৰধান জিঅ’ফাইট (geophyte) হ’ল ________।
উত্তৰ: গ্লেডিঅ’লাছ (Gladiolus)
প্ৰশ্ন: গ্লেডিঅ’লাছৰ বংশবৃদ্ধি ________ বা ________ ৰ জৰিয়তে কৰা হয়।
উত্তৰ: কৰ্ম (corms) বা কৰ্মলেট (cormlets)
প্ৰশ্ন: এজোপাৰ গ্লেডিঅ’লাছ গছে ________ টাকৈ কৰ্মলেট উৎপাদন কৰিব পাৰে।
উত্তৰ: এটাৰ পৰা ১০০০ (1000) টা পৰ্যন্ত।
প্ৰশ্ন: গ্লেডিঅ’লাছৰ কৰ্ম বা কৰ্মলেটবোৰ মাটিৰ তলত ________ ছেঃমিঃ গভীৰতালৈকে ৰুব পাৰি।
উত্তৰ: ৭–১৫ (7-15) ছেঃমিঃ।
প্ৰশ্ন: এজোপা গ্লেডিঅ’লাছ গছৰ পৰা ________ টা বিক্ৰীযোগ্য স্পাইক (ফুলৰ ঠাৰি) আৰু ________ টা ৰুব পৰা কৰ্ম পোৱা যায়।
উত্তৰ: ১ টা (single) স্পাইক আৰু ১–৩ টা কৰ্ম।
প্ৰশ্ন: গ্লেডিঅ’লাছ ফুলৰ স্পাইকৰ গুণগত মান ইয়াৰ ________ চাই জুখিব পাৰি।
উত্তৰ: দৈৰ্ঘ্য (length)।
B. বহুবিকল্পী প্ৰশ্নোত্তৰ (MCQs)
১/ গ্লেডিঅ’লাছ গছে কেনেকুৱা বতৰ পছন্দ কৰে?
(ক) সম্পূৰ্ণ ছাঁ থকা বতৰ
(খ) সম্পূৰ্ণ বৰষুণ থকা বতৰ
(গ) সেমেকা বতৰ
(ঘ) সম্পূৰ্ণ ৰ’দঘাই বতৰ
উত্তৰ: (ঘ) সম্পূৰ্ণ ৰ’দঘাই বতৰ (fully sunny weather) (যিহেতু ই এটা দীৰ্ঘদিনীয়া পোহৰ বিচৰা উদ্ভিদ/long day plant)
২/ গ্লেডিঅ’লাছৰ বাবে কৰ্ম ৰোপণৰ গভীৰতা কিমান হোৱা উচিত?
(ক) ৭–১৫ ছেঃমিঃ
(খ) ১৫–২০ ছেঃমিঃ
(গ) ২০–২৫ ছেঃমিঃ
(ঘ) ২৫–৩০ ছেঃমিঃ
উত্তৰ: (ক) ৭–১৫ ছেঃমিঃ
৩/ গ্লেডিঅ’লাছৰ কৰ্মবোৰ সোনকালে গজালি ওলাবৰ বাবে \text{GA}_3 (Gibberellic Acid) ৰ কিমান ঘনত্বৰ মিশ্ৰণত তিয়াই থব লাগে?
(ক) ২৫০ পিপিএম (ppm)
(খ) ৩০০ পিপিএম (ppm)
(গ) ২০০ পিপিএম (ppm)
(ঘ) ১৫০ পিপিএম (ppm)
উত্তৰ: (ক) ২৫০ পিপিএম (ppm)
৪/ গজালি মেলা কাৰ্য্য খৰতকীয়া কৰিবলৈ GA3 আদি বৃদ্ধি নিয়ন্ত্ৰকবোৰ (Growth promoters) কিমান ঘনত্বত (ppm) ব্যৱহাৰ কৰা হয়?
(ক) ৫–১০ পিপিএম
(খ) ১০–৫০ পিপিএম
(গ) ৫০–১০০ পিপিএম
(ঘ) ১০০–১৫০ পিপিএম
উত্তৰ: (খ) ১০–৫০ পিপিএম
৫/ গ্লেডিঅ’লাছ ফুলৰ আটাইতকৈ সাধাৰণ দৈহিক বিকাৰ (physiological disorder) টো কি?
(ক) ফ্লাৱাৰ এবৰ্ছন বা ব্লাষ্টিং (Flower abortion/blasting)
(খ) ফ্ল’ৰাইডৰ আঘাত (Fluoride injury)
(গ) একা-বেকা কাণ্ড (Crooked stem)
(ঘ) ওপৰৰ এটাও নহয়
উত্তৰ: (ক) ফ্লাৱাৰ এবৰ্ছন বা ব্লাষ্টিং (পোহৰৰ অভাৱৰ বাবে ফুল ফুলাৰ আগতেই নষ্ট হৈ যোৱা)
১/ গ্লেডিঅ’লাছ গছত খুঁটি মৰা বা ঠেকা দিয়া (Staking of Gladiolus) পদ্ধতিটো বৰ্ণনা কৰা।
উত্তৰ: গ্লেডিঅ’লাছৰ যিবোৰ প্ৰজাতি বা জাতৰ ফুলৰ স্পাইক (ঠাৰি) বোৰ বেছি ওখ হয়, সেইবোৰক বতাহ বা ধুমুহাৰ বাবে হালি পৰা বা ভাঙি যোৱাৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ বাঁহ বা উইল’ (willow) কাঠৰ কাঠিৰে খুঁটি মাৰি (staking) support দিয়াটো অত্যন্ত দৰকাৰী।
খুঁটি মৰাৰ নিয়ম: গছজোপাৰ গুৰিৰ পৰা প্ৰায় ১০–১৫ ছেঃমিঃ আঁতৰত খুঁটিটো মাটিৰ ভিতৰত সাৱধানে ভৰাই দিব লাগে, যাতে মাটিৰ তলত বাঢ়ি থকা কৰ্মটোত (corm) কোনো ধৰণৰ আঘাত নালাগে।
বান্ধি দিয়াৰ পদ্ধতি: যেতিয়া ফুলৰ স্পাইকটো ওলাই ফুলিবলৈ লয়, তেতিয়া গছজোপাক খুঁটিটোৰ সৈতে প্ৰায় ৩০–৪০ ছেঃমিঃ উচ্চতাত ঢিলাকৈ (loosely) বান্ধি দিব লাগে। ইয়াৰ পিছত, যেতিয়া স্পাইকৰ ফুলবোৰ ফুলি ডাঙৰ হবলৈ ধৰে, তেতিয়া দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে ৫০–৬০ ছেঃমিঃ উচ্চতাত আকৌ এবাৰ বান্ধি দিব লাগে।
২/ গ্লেডিঅ’লাছ ফুলৰ চপোৱা (Harvesting) পদ্ধতিটো বুজাই লিখা।
উত্তৰ : গ্লেডিঅ’লাছৰ ফুলবোৰ ইয়াৰ দীঘল আৰু লাহী স্পাইকত এটাৰ পিছত এটাকৈ (alternately) লাগে। এই স্পাইকবোৰকে কটা ফুল (cut flower) হিচাপে ব্যৱসায়ৰ বাবে চপোৱা হয়।
উপযুক্ত সময়: ফুলৰ স্পাইক চপোৱাৰ আটাইতকৈ উপযুক্ত সময় হ’ল ‘টাইট বাড ষ্টেজ’ (tight bud stage), অৰ্থাৎ যেতিয়া তলৰ ৩-৪ টা কলিয়ে নিজৰ ৰং দেখুৱাবলৈ আৰম্ভ কৰে। এই অৱস্থাত কাটি আনি ফুলদানিৰ পানীত থৈ দিলে কলিবোৰ এটা এটাকৈ অতি সুন্দৰকৈ ফুলি উঠে।
কটাৰ নিয়ম: ফুলৰ স্পাইকটো কাটোতে সদায় মন কৰিব লাগে যাতে গছজোপাত অন্ততঃ ৪ ৰ পৰা ৫ খন পাত এৰি থৈ অহা হয়। এই পাতখিনিয়ে মাটিৰ তলত থকা নতুন কৰ্মটো সুন্দৰকৈ ডাঙৰ-দীঘল হোৱাত খাদ্য যোগান ধৰি সহায় কৰে।
বজাৰ অনুসৰি কটাৰ নিয়ম: স্থানীয় বজাৰৰ বাবে প্ৰথম ফুলটো ফুলিবলৈ লওঁতেই কাটিব পাৰি, কিন্তু দূৰৈৰ বজাৰলৈ পঠিয়াবলৈ হ’লে কেৱল কলিৰ ৰং ওলাওতেই কাটিব লাগে। এই কাটিবলগীয়া কামখিনি সাধাৰণতে ৰাতিপুৱা সোনকালে কৰা হয়।
৩/ গ্লেডিঅ’লাছ ফুলৰ দৈহিক বিকাৰসমূহ (Physiological Disorders) বুজাই লিখা।
উত্তৰ : গ্লেডিঅ’লাছ খেতিত দেখা দিয়া প্ৰধান তিনিটা দৈহিক বিকাৰ হ’ল:
ফ্লাৱাৰ এবৰ্ছন বা ব্লাষ্টিং আৰু ব্লাইণ্ডনেছ (Flower abortion/blasting and blindness): এইটো গ্লেডিঅ’লাছৰ আটাইতকৈ সাধাৰণ সমস্যা। মূলতঃ পৰ্যাপ্ত পৰিমাণে সূৰ্য্যৰ পোহৰ নাপালে (বিশেষকৈ শীতকালৰ চুটি দিনবোৰত বা গ্ৰীনহাউছত পোহৰ কম হ’লে) ফুলৰ কলিটো ফুলাৰ আগতেই শুকাই নষ্ট হৈ যায়।
ফ্ল’ৰাইডৰ আঘাত (Fluoride injury): গ্লেডিঅ’লাছ গছ ফ্ল’ৰাইডৰ প্ৰতি অতি সংবেদনশীল। পানীত বা মাটিত ফ্ল’ৰাইডৰ মাত্ৰা ১ পিপিবি (1 ppb) হ’লেও গছত ইয়াৰ বিষাক্ত প্ৰভাৱ পৰে। ইয়াৰ প্ৰধান লক্ষণ হৈছে পাতৰ আগ অংশবোৰ জ্বলি যোৱাৰ দৰে শুকাই যোৱা (tip burn)। ইয়াৰ প্ৰতিকাৰৰ বাবে গছত ৫% চূণ (lime) বা মেগনেছিয়াম ছালফেট স্প্ৰে’ কৰিব লাগে।
একা-বেকা কাণ্ড (Crooked stem): যেতিয়া বতৰৰ উষ্ণতা হঠাত্ বহুত বেছি হৈ যায় বা তাপমাত্ৰাৰ সঘনাই তাৰতম্য ঘটি থাকে, তেতিয়া ফুলৰ কাণ্ড বা ঠাৰিডাল পোন হৈ থকাৰ পৰিৱৰ্তে একা-বেকা বা বেঁকা হৈ পৰে, যাৰ বাবে বজাৰত ইয়াৰ মূল্য কমি যায়।
Leave a Reply